Rzecznik interweniuje: o feederyzmie w „Gazecie Wyborczej”
Rzecznik i Eksperci Fundacji OD-WAGA wystosowali „List otwarty” do „Gazety Wyborczej” - DUŻY FORMAT, w sprawie opublikowanego 2 października 2014r. na łamach magazynu artykułu pt. „Żadne porno”. Tekst ten jest zapisem intymnych wyznań i niebezpiecznych porad anonimowych osób opisujących swoje doświadczenia z feederyzmem - dewiacją seksualną, w której osiągnięcie podniecenia i pełnej satysfakcji seksualnej uzależnione jest od bodźca w postaci ciała kobiety chorej na otyłość olbrzymią.
Eksperci Fundacji OD-WAGA i Społeczny Rzecznik Praw Osób Chorych na Otyłość zaniepokojeni publikacją artykułu pt. „Żadne porno” bez opatrzenia go komentarzami specjalistów, przesłali do redaktora naczelnego „Gazety Wyborczej” p. Adama Michnika i Redaktora Prowadzącego Magazyn DUŻY FORMAT p. Włodzimierza Nowaka list z prośbą o większą roztropność przy publikacji tekstów dotyczących tematyki choroby otyłości oraz ofertą współpracy merytorycznej. Pełny tekst listu otwartego cytujemy poniżej.
W odpowiedzi udzielonej przez redakcję czytamy:
Szanowni Państwo,
dziękuję za uwagi do naszego reportażu, nie przyszło nam do głowy, że słowa wypowiadane przez bohaterów mogą zostać potraktowane jako instruktaż czy porady. Ale przyjmujemy Państwa opinie i obiecujemy większą czujność przy redagowaniu podobnych tekstów oraz chętnie skorzystamy z Państwa wsparcia.
Z poważaniem - Mariusz Burchart, zastępca szefa "Dużego Formatu".
_________________________________________________________
Warszawa, 20 października 2014r.
Sz.P. Adam Michnik - Redaktor Naczelny „Gazety Wyborczej”
Sz.P. Włodzimierz Nowak - Redaktor Prowadzący „Gazety Wyborczej” - DUŻY FORMAT
Szanowni Panowie;
W imieniu ekspertów Polskiego Towarzystwa Badań nad Otyłością, a także Społecznego Rzecznika Praw Osób Chorych na Otyłość w Polsce i Fundacji Osób Chorych na Otyłość OD-WAGA – pragniemy wyrazić zaniepokojenie publikacją artykułu autorstwa p. Łukasza Pilipa pt. „Żadne porno” („Gazeta Wyborcza” – DUŻY FORMAT, wydanie z dnia 02/10/2014).
Reportaż ten jest zapisem intymnych wyznań i niebezpiecznych pseudo-medycznych porad anonimowych osób, opisujących swoje doświadczenia z feederyzmem. Nasz niepokój wywołał fakt, iż reportaż nie został opatrzony żadnym komentarzem eksperckim ani wyjaśnieniem, że dotyczy on poważnej dewiacji, stanowiącej zagrożenie dla zdrowia i życia innych osób. Choć jesteśmy przekonani, że czytelnicy „Gazety Wyborczej” – DUŻY FORMAT to osoby świadome, to jednak mamy obawy, że ten tekst, powszechnie dostępny, trafiając w ręce osób zainteresowanych tego typu praktykami, stanie się instrukcją, a co za tym idzie stanowi poważne niebezpieczeństwo. Autor umieszcza w nim bowiem w sposób całkowicie bezkrytyczny szczegółowe opisy technik manipulacji emocjonalnych, których dopuszczają się feedersi na uzależnionych od nich kobietach, a także groźnych dla życia „domowych” praktyk powodujących powiększanie żołądka. Dodatkowo, autor przedstawia jadłospisy oparte na składnikach hiper-kalorycznych oraz wskazówki jak szukać leków wykorzystywanych w leczeniu osób w stanie skrajnego niedożywienia (m.in. chorych na nowotwory), aby podając je partnerce uzyskać jeszcze większy przyrost masy ciała manipulując jej mechanizmami regulującymi pobór pokarmu.
Niestety, poza tymi opisami artykuł p. Łukasza Pilipa pt. „Żadne porno” nie zawiera żadnych informacji na temat dewiacji seksualnej nazywanej feederyzmem. Niepokojąca jest także formuła zamieszczenia w tekście zdań negujących fakt, że otyłość jest chorobą. Autor artykułu przytacza kłamliwe stwierdzenia: „Przy mnie możesz tyć bez przejmowania się chorobami”, „(…) masz cukrzycę? Typu drugiego? Czekaj. To nie problem. Tuczenia nie przerywamy”, „O zdrowie się nie martw”, „Zjedz, ile potrafisz”, „Nie narzekaj, fałdy tłuszczu cię nie zabiją” – w formie nakazów, przykazań, wskazówek. Dodatkowo, wiele z nich wyróżnia jako śródtytuły, w widoczny sposób rozdzielające tekst i stanowiące rodzaj dewiacyjnego dekalogu.
W tekście nie wypowiada się lekarz o tym, że otyłość to choroba o skomplikowanym podłożu, także psychoemocjonalnym (patrz: lista Światowej Organizacji Zdrowia), w którym nadmiar tkanki tłuszczowej nie jest przyczyną choroby, ale jej objawem. Ponadto otyłość to choroba, która prowadzi do wielu innych równie groźnych chorób, w tym wspomnianej w artykule cukrzycy typu 2 i trwałej niepełnosprawności oraz skrócenia czasu życia. Ze względu na zaburzenia psychoemocjonalne, w tym brak samoakceptacji i niską samoocenę, niektóre osoby chorujące na otyłość mogą być szczególnie podatne na manipulację. Poszukując akceptacji i nie znajdując pomocy w otoczeniu oraz często nie potrafiąc znaleźć fachowej pomocy medycznej, mogą po przeczytaniu takiego tekstu i przez zalogowanie się na portalu same narazić się na stanie się ofiarą feedersa.
Treści te są wysoce niebezpieczne i jako osoby wspierające chorych na otyłość w leczeniu tej choroby nie możemy zgodzić się, by pozostawały bez żadnego wyjaśnienia i specjalistycznego komentarza. Dlatego też, jako eksperci i osoby zajmujące się problematyką otyłości oraz związanych z nią zagadnień, chcemy zaproponować nasze wsparcie i ekspercki wkład w kolejne tego typu publikacje.
Prosimy o rozważnie, aby reportaż p. „Żadne porno” potraktować jako otwarcie cyklu materiałów na tematy związane z zachorowaniem na otyłość i dyskryminacji chorych na otyłość. Z naszej strony gwarantujemy profesjonalny komentarz, rzetelne informacje medyczne a także, jeśli zaistnieje taka konieczność, przykłady z życia chorych na otyłość doświadczających problemów i ograniczeń wynikających z choroby. Jeśli zaś chodzi o feederyzm, sugerujemy wyjaśnienie tej dewiacji, której opis - jesteśmy o tym przekonani – wstrząsnął wieloma osobami, które przeczytały opublikowany w Państwa gazecie artykuł.
Feederyzm jest to dewiacja seksualna, w której osiągnięcie podniecenia i pełnej satysfakcji seksualnej uzależnione jest od bodźca w postaci ciała kobiety chorej na otyłość olbrzymią. Charakterystyczne dla tej dewiacji jest również czerpanie przyjemności z nadmiernego karmienia partnerki, obserwowanie jej w trakcie jedzenia i przyrostu masy ciała, jak również upokarzania jej i pełne zapanowanie nad nią, gdy ze względu na chorobę stanie się niezdolna do samodzielnego poruszania się i zapewnienia sobie samoopieki w zakresie nawet zabiegów higienicznych, co zupełnie uzależnia ją od partnera feedersa. Istotą tego zaburzenia seksualnego jest zatem nie tylko osiąganie spełnienia w wyniku patrzenia na chore ciało, ale także świadome doprowadzanie partnerki do zachorowania na otyłość lub pogłębiania ciężkości tego stanu chorobowego. Co więcej, aby zrealizować swój cel, feedersi używają szantażu emocjonalnego, grożąc partnerce, że gdy zacznie chudnąć przestanie być atrakcyjna i ich więź się rozpadnie.
Pragniemy także dodać, że pan Łukasz Pilip, w swoim artykule pt. „Żadne porno” dopuścił się naruszenia przepisów art. 10 ust. 1 oraz art. 12 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo prasowe, tj. naruszenia zasad staranności i rzetelności zawodowej. Ponadto poprzez publikację informacji nie sprawdzonych ani nie skomentowanych przez specjalistów, wywołał zagrożenie dla zdrowia i życia czytelników swojego materiału.
Zgodnie z art. 10 ust. 1 Prawa prasowego, dziennikarz każdym swoim działaniem zawodowym ma służyć społeczeństwu i państwu.Obowiązek prawdziwego przedstawiania faktów, osób, rzeczy, problemów, zjawisk etc. przez dziennikarza jest bardzo istotny, bo to on ma przecież realny wpływ na treść i sposób przekazania informacji, a także to jak przyjmie ją odbiorca. Wypełnienie tego obowiązku wymaga od dziennikarza nie tylko wiedzy teoretycznej i praktycznego przygotowania zawodowego, ale także postępowania w sposób zgodny z zasadami etyki dziennikarskiej. Zbieranie, opracowywanie i rozpowszechnianie informacji powinno się odbywać przy respektowaniu zasady prawdziwości, po uprzednim starannym ich zbadaniu i analizie, co w praktyce oznacza m.in. przeprowadzenie rozmów ze wszystkimi stronami, konfrontacji informacji pozyskanych z różnych źródeł, zasięgnięcia opinii specjalistów w określonych dziedzinach, a także krytycznej weryfikacji własnych spostrzeżeń.
Materiały medialne nie są zwykłymi wypowiedziami. Docierają do milionów odbiorców. Zasięg ich przekazu jest ogromny. Odbiorcy zapoznają się z przedstawianymi przez dziennikarzy informacjami w dobrej wierze, ufając ich prawdziwości i rzetelności. Dziennikarze nie mogą zatem uwolnić się od odpowiedzialności za skutki publikacji, twierdząc, iż tylko przedstawiają cudze poglądy i wskazując jedynie na materiał źródłowy - w przypadku tekstu pt. „Żadne porno” nie posiadający żadnej merytorycznej wartości.
Jesteśmy otwarci na współpracę z Państwa redakcją. Swoim wsparciem służą eksperci Polskiego Towarzystwa Badań nad Otyłością oraz Fundacji Osób Chorych na Otyłość OD-WAGA. Pragniemy przypomnieć, że tak prestiżowy magazyn reporterów jakim jest „DUŻY FORMAT”, w sierpniu 2013 r. opublikował na swoich łamach pierwszy tekst poruszający kwestie weightismu – dyskryminacji osób chorych na otyłość. Reportaż ten wywołał, podtrzymywaną do dziś publiczną dyskusję na temat konieczności przestrzegania praw człowieka, pacjenta i obywatelskich osób chorych na otyłość oraz wprowadzenia w Polsce zintegrowanego systemu profilaktyki otyłości oraz diagnostyki, leczenia i rehabilitacji chorych na otyłość. Artykuł nosił tytuł „Idź i jedz!” i znalazł się w gronie 7 najlepszych reportaży prasowych nominowanych do nagrody GRAND PRESS. Dlatego wierzymy, że dzięki współpracy z Państwem możemy dokonać ważkich zmian społecznych istotnych dla całego środowiska osób chorych na otyłość w Polsce.
Z wyrazami szacunku
Prof. dr hab. Magdalena Olszanecka-Glinianowcz, Prezes Polskiego Towarzystwa Badań nad Otyłością, Członek Rady Generalnej Światowego i Europejskiego Towarzystwa Badań nad Otyłością, Członek Komitetu Ekspertów Fundacji Osób Chorych na Otyłość OD-WAGA
Dr hab. Mariusz Wyleżoł prof. WIML, Przewodniczący Sekcji Chirurgii Bariatrycznej i Metabolicznej Polskiego Towarzystwa Badań nad Otyłością, Przewodniczący Komitetu Ekspertów Fundacji Osób Chorych na Otyłość OD-WAGA
Magdalena Gajda, Społeczny Rzecznik Praw Osób Chorych na Otyłość, Prezes Zarządu Fundacji Osób Chorych na Otyłość OD-WAGA, Przedstawiciel Polski w Europejskiej Radzie Pacjentów Chorych na Otyłość
